Skutki niezgłoszenia darowizny od rodziców w terminie 6 miesięcy



Darowizny otrzymywane od rodziców podlegają opodatkowaniu na zasadach określonych w ustawie z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz. U. 2017, Poz. 833 t.j.). Zasadą jest iż takie darowizny są opodatkowane, jednakże w art. 4a w/w ustawy zostało przewidziane tzw. zwolnienie podmiotowe z tytułu opodatkowania darowizn otrzymanych od rodziców. Z powyższego zwolnienia można skorzystać wyłącznie w przypadku spełnienia określonych przesłanek wymienionych w art. 4a ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn.

Zgodnie z art. 4a w/w ustawy zwalnia się od podatku nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych przez małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, rodzeństwo, ojczyma i macochę, jeżeli:

  1. zgłoszą nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w terminie 6 miesięcy od dnia powstania obowiązku podatkowego tzn. zawarcia umowy darowizny,
  2. w przypadku gdy przedmiotem nabycia tytułem darowizny są środki pieniężne, a wartość majątku nabytego łącznie od tej samej osoby w okresie 5 lat poprzedzających rok, w którym nastąpiło ostatnie nabycie, doliczona do wartości rzeczy i praw majątkowych ostatnio nabytych, przekracza kwotę określoną w art. 9 ust. 1 pkt 1 w/w ustawy (tj. przekracza kwotę zwolnioną od podatku w wysokości 9637 zł) – udokumentują ich otrzymanie dowodem przekazania na rachunek płatniczy nabywcy, na jego rachunek, inny niż płatniczy, w banku lub spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej lub przekazem pocztowym.

Reasumując – aby można było skorzystać ze zwolnienia należy w terminie 6 miesięcy od otrzymania darowizny (tj. daty zaksięgowania środków od rodziców na naszym rachunku bankowym) zgłosić ten fakt naczelnikowi urzędu skarbowego właściwego dla naszego miejsca zamieszkania oraz przedstawić wyciąg z naszego rachunku bankowego że darowizna została dokonana. W takim przypadku nie zapłacimy żadnego podatku.

Dopełnienie powyższego obowiązku w terminie 6 miesięcy jest o tyle istotne, iż przepisy ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn nie przewidują możliwości przywrócenia powyższego terminu np. powołując się na okoliczności niezależne od nas – stres, siła wyższa, choroba itp., albowiem jest to termin tzw. prawa materialnego który niezależnie od okoliczności nie podlega przywróceniu.

Powyższe znajduje potwierdzenie między innymi w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 16 czerwca 2016 r., sygn. akt I SA/Łd 250/16, w którym sąd stwierdził, iż:

„Termin zgłoszenia nabycia własności rzeczy lub praw majątkowych właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego z art. 4a ust. 1 pkt 1 u.p.s.d. ma charakter materialnoprawny, w związku z tym nie może zostać przywrócony, a jego dotrzymanie jest bezwzględnym warunkiem zastosowania zwolnienia podatkowego.”

Stanowisko organów podatkowych jest jednoznaczne – skorzystanie ze zwolnienia to wyłącznie uprawnienie, a nie obowiązek, a zatem jeżeli ktoś z uprawnienia nie skorzystał, to po prostu je traci.

Ile zapłacimy podatku, gdy nie zgłosimy darowizny w terminie 6 miesięcy?

Stosownie do treści art. 4a ust. 3 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn – gdy podatnik nie skorzysta ze zwolnienia o którym mowa powyżej/nie dopełni wszystkich elementów zwolnienia – powinien zapłacić podatek od darowizn na zasadach określonych dla nabywców zaliczonych do I grupy podatkowej.

Skala podatku od darowizn dla I grupy podatkowej (tj. małżonek, zstępni, wstępni, pasierb, zięć, synowa, rodzeństwo, ojczym, macocha i teściowie) przedstawia się następująco:

  • do kwoty 10 278 PLN – 3%
  • od kwoty 10 278 do kwoty 20 556  – 308 zł 30 gr i 5% nadwyżki ponad 10 278 zł
  • od kwoty 20 556 – 822 zł 20 gr i 7% nadwyżki ponad 20 556 zł

Z kolei kwota wolna od podatku dla darowizn otrzymywanych od osób w ramach I grupy podatkowej to kwota 9.637 zł. W przypadku otrzymania darowizny od obojga rodziców kwota wolna od podatku przysługuje odrębnie w stosunku do każdego z rodziców, tj. łączna kwota wolna od podatku w przypadku otrzymania darowizny od obojga rodziców wynosi 19.274 zł.

Przyjmując następujące założenia przedstawimy wyliczenia dotyczące wysokości podatku od darowizn:

  • wysokość darowizny to 200.000,00 zł,
  • darowizna została otrzymana od obojga rodziców.

Mając na uwadze okoliczność, iż darowizna została otrzymana od obojga rodziców kwota wolna od podatku to 19.274 zł (2 x 9.637 zł). Zatem podstawa opodatkowania to kwota 180.726 zł (200.000 zł– 19.274 zł).

Podatek będzie wynosił: 822,20 zł + 7% (nadwyżki ponad 20.556 zł tj. 180.726-20.556 zł) = 822,20 + 7% x 160.170 = 12.034,10 zł.

Konsekwencją nie skorzystania z powyżej opisanego zwolnienia jest obowiązek zapłaty podatku od darowizn. W przedstawionym przypadku zamiast skorzystać ze zwolnienia z zapłaty podatku od darowizny środków pieniężnych w wysokości 200.000 zł, i w rzeczywistości nie płacić w ogóle podatku, konieczna jest zapłata podatku od darowizn w wysokości, aż 12.034,10 zł.

Jak widać na powyższym przykładzie konsekwencje przeoczenia terminu do skorzystania ze zwolnienia stanowią istotną dolegliwość finansową.

Co gdy nie zapłacimy podatku od darowizny?

W przypadku gdy nie zgłosimy darowizny w terminie 6 miesięcy, a następnie nie zapłacimy podatku od darowizn, to darowizna taka może podlegać opodatkowaniu według stawki 20% jeżeli obowiązek podatkowy powstał wskutek powołania się przez nas przed organem podatkowym lub organem kontroli skarbowej w toku czynności sprawdzających, postępowania podatkowego, kontroli podatkowej lub postępowania kontrolnego na okoliczność dokonania tej darowizny, a należny podatek od tego nabycia nie został zapłacony.

Czy obowiązek zapłaty podatku od darowizn ulega przedawnieniu?

W świetle obowiązujących przepisów prawa ryzyko wymiaru podatku od darowizn w wysokości 20% nigdy nie ulega przedawnieniu.

W niniejszym przypadku nie określono jakiegokolwiek terminu przedawnienia – co do zasady termin przedawnienia zobowiązań podatkowych wynosi 5 lat, ale art. 6 ust. 4 ustawy o podatku od spadków i darowizn stanowi przepis szczególny, który wyłącza stosowanie tej ogólnej zasady. Teoretycznie nawet za kilkanaście lat, jak organ podatkowy przeprowadzi czynności sprawdzające lub też w toku innego postępowania podatkowego powołamy się na okoliczność otrzymania darowizny to organ podatkowy będzie mógł wydać decyzję wymierzającą nam podatek od darowizny w wysokości 20%.

Dział prawny agencji detektywistyczno-prawnej rekomenduje dokonanie zgłoszenia faktu otrzymania darowizny niezwłocznie po jej otrzymaniu, w celu skorzystania ze zwolnienia z podatku od darowizn przewidzianego w art. 4a ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn. W przypadku jakichkolwiek pytań i wątpliwości zachęcamy do kontaktu z działem prawnym naszej agencji detektywistycznej, który udzieli wszelkich niezbędnych informacji oraz wyjaśnień.

Kwestia darowizn w świetle czynności detektywistycznych

Prywatny detektyw w toku swojej pracy operacyjnej dość często spotyka się z czynnością darowizny. Czasami czynność ta ma na celu uszczuplenie masy spadkowej na szkodę naszego Klienta. Czasem nieuczciwy dłużnik stara się ukryć posiadany majątek przed wierzycielami. Celem agencji detektywistycznej w takich przypadkach jest dokonanie ustaleń faktycznych związanych z okolicznościami takiej czynności i zebranie dowodów na to, że czynność ta była wykonana z konkretnym zamiarem.

< Powrót do bloga